ترجمه تفسیر المیزان جلد 17

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 17

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید


‌صفحه‌ى 35


حيات آخرت، و دايمى خود مى‏رسد، ولى كافر از آن فطرت اصلى منحرف شده، و وضعى به خو گرفته كه فطرت انسانى، آن را پاك و خوشايند نمى‏داند، و به زودى صاحبش به كيفر اعمالش معذب مى‏شود.


پس مثل اين دو قسم انسان مثل دو درياى شور و شيرين است، كه يكى بر فطرت آب اصلى‏اش، كه همان گوارايى باشد باقى است، و ديگرى (به خاطر اختلاط با املاح) شور شده است، هر چند كه در بعضى از آثار نافع شريكند، چون مردم از هر دوى آنها ماهى مى‏گيرند، و يا مرغابى شكار مى‏كنند، و يا زيور مرواريد استخراج مى‏نمايند، و يا صدف و مرجان مى‏گيرند.


[اشكال و شبهه‏اى در ذيل جمله:" وَ تَسْتَخْرِجُونَ حِلْيَةً تَلْبَسُونَها" و جواب‏هايى كه بدان داده شده است‏]


پس ظاهر آيه اين است كه: زيور استخراج شده از دريا، مشترك بين درياى شور و شيرين است.


ولى جمعى «1» از مفسرين به اين ظاهر اشكال كرده‏اند، كه لؤلؤ و مرجان تنها از درياى شور استخراج مى‏شود، و درياى شيرين نه لؤلؤ دارد و نه مرجان.


و بعضى ديگر پاسخ‏هايى از اين اشكال داده‏اند، از آن جمله گفته‏اند: «2» آيه شريفه در مقام بيان مطلق فوايد مشترك بين دو جور دريا است، و اين منافات ندارد كه بعضى از درياها اختصاص به بعضى از فوايد داشته باشد، گويا فرموده:" شما از هر يك انتفاعى مى‏بريد، و استفاده‏اى مى‏كنيد، مثلا گوشت تازه از آنها مى‏گيريد، و زيور آلات از آنها استخراج مى‏نماييد، و كشتى‏ها را مى‏بينيد كه در آنها حركت مى‏كنند، و اين منافات ندارد با اينكه زيور تنها از درياى شور استخراج بشود.


يكى «3» ديگر از پاسخ‏ها اين است كه: آيه شريفه كافر و مؤمن را به آب تلخ و شيرين تشبيه كرده، و آن گاه آب تلخ و شور را بر كافر ترجيح داده، كه آب تلخ و شور ماهى و زيور دارد، ولى كافر هيچ فايده‏اى در وجودش نيست. پس آيه شريفه همان را بيان مى‏كند كه آيه" ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً"، و ذيلش كه مى‏فرمايد:" وَ إِنَّ مِنَ الْحِجارَةِ لَما يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْأَنْهارُ وَ إِنَّ مِنْها لَما يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْماءُ وَ إِنَّ مِنْها لَما يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ" «4» در صدد بيان آن است.


_______________


(1 و 2 و 3) تفسير روح المعانى، ج 22، ص 180.


(4) پس به خاطر انكار حق دلهايشان قساوت گرفت، و چون سنگ و يا سخت‏تر از آن شد، چون بعضى از سنگها گاهى مى‏شكافد، و نهرها از شكافش جارى مى‏شود، و بعضى مى‏شكافد و حد اقل آبى از آن بيرون آيد، و بعضى از آنها از خشيت خدا از كوه فرو مى‏غلطد. سوره بقره، آيه 74.


/ 614