ترجمه تفسیر المیزان جلد 17

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 17

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید


‌صفحه‌ى 368


و هر امر تشريعى يعنى دستورات و تكاليف اعتقادى و عملى، مانند ايمان آوردن و عمل صالح كردن، مرضى خداست، به رضاى تشريعى او. به اين معنا كه آن اعتقاد و آن عمل با تشريع خدا سازگار است.


و اما عقايد و اعمالى كه در مقابل اين عقايد و اعمال قرار دارند، يعنى عقايد و اعمالى كه نه تنها امر بدان نفرموده، بلكه از آن نهى نموده، مورد رضاى او نمى‏تواند باشد، چون با تشريع او سازگار نيست، مانند كفر و فسوق هم چنان كه خودش فرموده:" إِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنْكُمْ وَ لا يَرْضى‏ لِعِبادِهِ الْكُفْرَ" «1» و نيز فرموده:" فَإِنْ تَرْضَوْا عَنْهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ لا يَرْضى‏ عَنِ الْقَوْمِ الْفاسِقِينَ" «2».


[انسان بالفطره خدا شناس است و در حال اضطرار به اوست ولى در حال تنعم و خوشى، غافل از او]


" وَ إِذا مَسَّ الْإِنْسانَ ضُرٌّ دَعا رَبَّهُ مُنِيباً إِلَيْهِ ..."


كلمه" انابه" به معناى برگشتن است. و كلمه" خوله" ماضى است از باب تفعيل و از ماده" خول"،" تخويل"- به طورى كه در مجمع البيان «3» گفته- به معناى عطيه‏اى بزرگ به عنوان بخشش و كرامت است.


بعد از آنكه در آيه قبلى سخن از كفرانگران نعمت بود و در آن فرمود: خداى سبحان با اينكه بى‏نياز از مردم است، مع ذلك اين عمل را براى آنان نمى‏پسندد، اينك در اين آيه تنبه مى‏دهد به اينكه انسان طبعا كفران پيشه است، با اينكه او بالفطره پروردگار خود را مى‏شناسد و در هنگام بيچارگى و اضطرار كه دستش از همه جا كوتاه مى‏شود، بيدرنگ رو به سوى او مى‏كند و از او نجات مى‏طلبد هم چنان كه خود او فرموده:" وَ كانَ الْإِنْسانُ كَفُوراً" «4» و نيز فرموده:" إِنَّ الْإِنْسانَ لَظَلُومٌ كَفَّارٌ" «5».


بنا بر اين، معناى آيه چنين مى‏شود كه: وقتى شدت و يا مرض يا قحطى و امثال آن به انسان مى‏رسد، پروردگار خود را در حالى كه اعتراف به ربوبيتش دارد مى‏خواند، و به سوى او برمى‏گردد، و از ماسواى او اعراض مى‏كند، از او مى‏خواهد كه گرفتارى‏اش را برطرف سازد.


_______________


(1) سوره زمر، آيه 7.


(2) هر چند شما از ايشان راضى شويد خدا راضى نيست! چون خدا هرگز از مردم فاسق راضى نمى‏شود. سوره توبه، آيه 96.


(3) مجمع البيان، ج 8، ص 490.


(4) انسان همواره كفران پيشه است. سوره اسرى، آيه 67.


(5) به درستى انسان ستمگر و كفران پيشه است. سوره ابراهيم، آيه 34.


/ 614