ترجمه تفسیر المیزان جلد 17

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 17

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید


‌صفحه‌ى 391


[معنى و مراد از" أَ فَمَنْ يَتَّقِي بِوَجْهِهِ سُوءَ الْعَذابِ يَوْمَ الْقِيامَةِ"]


و استفهام در اين آيه انكارى و خبر" من" در كلام نيامده و نفرموده:" كسى كه روى خود از عذاب به قيامت نگه مى‏دارد" چه كرده و يا چه مى‏كند، و تقدير آن اين است:" آيا كسى كه روى خود از عذاب بد قيامت نگه مى‏دارد، مثل كسى است كه از آن ايمن است؟".


و كلمه" يوم القيامة" متعلق است به كلمه" يتقى" و معنايش اين است:" آيا كسى كه تلاش مى‏كند روى خود از عذاب بد قيامت نگه بدارد، چون با دست نمى‏تواند، زيرا دستهايش را به گردنش بسته‏اند، مثل كسى است كه اصلا مكروهى به او نمى‏رسد؟" اين معنايى است كه ديگران «1» براى آيه كرده‏اند.


بعضى «2» هم گفته‏اند:" جمله" يَتَّقِي بِوَجْهِهِ" به آن معنايى كه كرده‏اند درست نيست، زيرا" وجه" (روى) از چيزهايى نيست كه آدمى با آن مكروهى را از خود دور كند، بلكه مراد آن است كه كليه اعضا و يا فقط صورت خود را در دنيا از عذاب قيامت حفظ كند، و قيد" يوم القيامة" قيد عذاب است، نه قيد حفظ كردن، در نتيجه منظور عكس وجه سابق است براى اينكه در وجه قبلى جمله" أَ فَمَنْ يَتَّقِي" وصف دوزخيان بود و در اين وجه وصف اهل نجات است و معنايش اين است كه: آيا كسى كه در دنيا به وسيله تقوى خود را از عذاب روز قيامت حفظ مى‏كند، مثل كسى است كه بر كفر خود اصرار مى‏ورزد؟" ليكن اين تفسير خالى از تكلف نيست.


" وَ قِيلَ لِلظَّالِمِينَ ذُوقُوا ما كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ"- اين حرف را ملائكه دوزخ به ظالمين مى‏گويند، و ظاهر آن اين است كه در اصل- چه كلمه" قد" در تقدير بگيريم و يا نگيريم-" و قيل لهم" بوده. و اگر به جاى ضمير، كلمه" ظالمين" را آورده، براى آن است كه به علت حكم اشاره كرده بفهماند اگر به كفار چنين خطاب و شماتتى مى‏كنند، به خاطر ظلم ايشان است.


" كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَأَتاهُمُ الْعَذابُ مِنْ حَيْثُ لا يَشْعُرُونَ" يعنى قبل از اين مردم، اقوامى ديگر آيات خدا را تكذيب كردند. پس عذاب به سويشان از جهتى كه هيچ احتمالش را نمى‏دادند آمد. در نتيجه عذابشان ناگهانى و غافلگير بود، كه خود بدترين عذاب است و در اين آيه و آيه بعدش بيان عذاب خزى است، كه بعضى از كفار بدان مبتلا مى‏شوند، تا مايه عبرت ديگران شوند.


_______________


(1) تفسير كشاف، ج 4، ص 125.


(2) تفسير فخر رازى، ج 26، ص 275.


/ 614