ترجمه تفسیر المیزان جلد 17

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 17

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید


‌صفحه‌ى 454


شده و تكرار آن بدون جهت نمى‏باشد.


" وَ قِيلَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ"- اين كلمه خاتمه آغاز و انجام خلقت است، و هم ثنايى است عمومى براى خداى تعالى، كه هيچ كارى نكرده و نمى‏كند، مگر آنكه آن كار جميل و زيبا است.


بعضى «1» از مفسرين گفته‏اند: گوينده اين حمد همان متقين هستند، چون حمد اولشان براى داخل شدن در بهشت بوده، و حمد دومشان براى اين بوده كه خدا حكم را به نفع آنان صادر فرمود و به حق بين ايشان و غير ايشان داورى كرد. بعضى «2» ديگر گفته‏اند: گوينده آن ملائكه هستند، و اگر صريحا به ايشان نسبت نداد، براى اين است كه خواست تعظيمشان كرده باشد. بعضى «3» ديگر گفته‏اند: صاحب اين كلام تمامى خلائق‏اند.


مؤيد وجه اول اين آيه شريفه است كه در صفت اهل بهشت مى‏فرمايد:" وَ آخِرُ دَعْواهُمْ أَنِ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ" «4» و اين خود حمدى است عام كه قبلا گفتيم حمد آخرين روز خلقت است.


بحث روايتى [(رواياتى در ذيل برخى آيات گذشته)]


در تفسير قمى در ذيل جمله" لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ" آمده: اين گفتگو و خطاب با رسول خدا (ص) است، ولى منظور امت اوست، و اين همان كلام امام صادق (ع) است كه مى‏فرمايد: خداى تعالى پيغمبر خود را به روش" دخترم به تو مى‏گويم عروسم تو بشنو" مبعوث فرموده «5».


و از كتاب توحيد حكايت شده كه وى به سند خود از فضيل بن يسار روايت كرده كه گفت: از امام صادق (ع) شنيدم كه فرمود: خداى عز و جل را نبايد وصف كرد، چون به وصف نمى‏گنجد.


آن گاه مى‏گويد: زراره از امام باقر (صلوات اللَّه عليه) روايت كرده كه فرمود: خداى تعالى وصف نمى‏شود، و چگونه ممكن است او را وصف كرد با اينكه خودش در كلام‏


_______________


(1 و 2 و 3) روح المعانى، ج 24، ص 37.


(4) آخرين سخنشان اين است كه مى‏گويند:" الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ". سوره يونس، آيه 10.


(5) تفسير قمى، ج 2، ص 251.


/ 614