ترجمه تفسیر المیزان جلد 17

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 17

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید


‌صفحه‌ى 500


شما نرسد، لا اقل مقدارى از آن به شما خواهد رسيد، چون در اين فرض شما مسرف و متجاوز هستيد كه پا از گليم خود فراتر نهاده‏ايد. و نيز كذاب هستيد، چون ربوبيت پروردگار خود را انكار كرده، اربابى ديگر به جاى خدا اتخاذ نموده‏ايد و خدا كسى را كه مسرف و كذاب باشد هدايت نمى‏كند. و اما بر فرضى كه او دروغ بگويد، در آن صورت پروردگارى كه معرفى مى‏كند ربوبيت ندارد تا آنكه در باره هدايت كردنش و نكردنش گفتگو شود.


از اين بيان روشن مى‏گردد، اينكه بعضى گفته‏اند:" جمله مزبور تعليل هر دو فرض است و به هر دو جمله ارتباط دارد" حرف صحيحى نيست." يا قَوْمِ لَكُمُ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ظاهِرِينَ فِي الْأَرْضِ فَمَنْ يَنْصُرُنا مِنْ بَأْسِ اللَّهِ إِنْ جاءَنا" معناى كلمه" ظاهرين" غلبه و علو در ارض است. و منظور از" ارض" سر زمين مصر و منظور از" باس اللَّه" اخذ خدا و عذاب اوست. و استفهام در آيه انكارى است.


معنايش اين است كه: مؤمن آل فرعون به فرعونيان مى‏گويد: اى قوم و قبيله من، امروز ملك و سلطنت در دست شماست، و شما بر ساير مردم يعنى بنى اسرائيل غلبه داريد و در زمين علو و بلندپروازى مى‏كنيد، فردا اگر عذاب خدا به سوى ما آيد، هم چنان كه موسى وعده‏اش را داده، چه كسى ما را يارى مى‏كند؟ در اين بيان خودش را هم داخل در آنان و جزو آنان قرار داده تا در ترساندنشان از عذاب خدا مؤثرتر و در خيرخواهى آنان رساتر سخن گفته باشد و سخن بهتر در دلهايشان جاى بگيرد، و خلاصه بفهماند كه عاقبتى را كه براى خودش مى‏خواهد، براى آنان نيز مى‏خواهد.


" قالَ فِرْعَوْنُ ما أُرِيكُمْ إِلَّا ما أَرى‏ وَ ما أَهْدِيكُمْ إِلَّا سَبِيلَ الرَّشادِ" فرعون در پاسخ گفت: من شما را جز به طريق صواب و مطابق واقع راهنمايى نمى‏كنم، و منظورش اين بوده كه بگويد: خودم بدانچه مردم را به سويش راهنمايى مى‏كنم يقين دارم، و آن طريقه علاوه بر اينكه برايم معلوم است، با واقع هم مطابق است، و اين سخن از فرعون يك فريبكارى و زرنگى عجيبى است.


[مؤمن آل فرعون، فرعونيان را از قتل موسى (عليه السلام) نهى و نسبت به تصميم بر آن توبيخ مى‏كند و بدانان هشدار مى‏دهد]


" وَ قالَ الَّذِي آمَنَ يا قَوْمِ إِنِّي أَخافُ عَلَيْكُمْ مِثْلَ يَوْمِ الْأَحْزابِ ... لِلْعِبادِ" مراد از جمله" الَّذِي آمَنَ" همان مؤمن آل فرعون است و نبايد به گفته بعضى «1» كه آن را عبارت از موسى (ع) دانسته‏اند، به اين دليل كه كلام كلامى است محكم، اعتناء


_______________


(1) روح المعانى، ج 24، ص 66.


/ 614