وصف حال هر" أَفَّاكٍ أَثِيمٍ" كه به آيات خدا استكبار ورزيده استهزاء مى‏كنند و ... - ترجمه تفسیر المیزان جلد 18

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

ترجمه تفسیر المیزان - جلد 18

سید محمدحسین طباطبایی؛ ترجمه: سید محمدباقر موسوی همدانی

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

ولى بنا بر اين كه تقدير چنين باشد، مناسب‏تر آن است كه بگوييم:

مراد از
آيات، آيات تكوينى است، نه آيات قرآنى، و به همين جهت مرحوم طبرسى بعد از نقل اين قول گفته: فرق بين حديث به معناى قرآن و بين آيات اين است كه حديث عبارت است از داستانهاى عبرت‏آموزى كه بين حق از باطل جدايى مى‏افكند، و آيات عبارت است از ادله‏اى كه بين صحيح و فاسد جدايى مى‏اندازد «1».
و از بين اين دو قول، قول اول لطيف‏تر است.

وصف حال هر" أَفَّاكٍ أَثِيمٍ" كه به آيات خدا استكبار ورزيده استهزاء مى‏كنند و ...

" وَيْلٌ لِكُلِّ أَفَّاكٍ أَثِيمٍ"" ويل" به معناى هلاكت، و" افاك" مبالغه از" افك" است كه به معناى دروغ است. و كلمه" أثيم" مشتق از" اثم" است كه به معناى گناه و نافرمانى است، و معناى آيه اين است كه هلاكت و مرگ بر هر دروغگوى گناهكار." يَسْمَعُ آياتِ اللَّهِ تُتْلى‏ عَلَيْهِ ثُمَّ يُصِرُّ مُسْتَكْبِراً كَأَنْ لَمْ يَسْمَعْها ..." اين جمله صفت هر افاك اثيم است." و كلمه" ثم" تاخر رتبى را مى‏رساند، و معناى استبعاد را مى‏فهماند. و كلمه" يصر" مضارع از" اصرار" است كه به معناى ملازمت و دست برنداشتن از فعلى است.

و معناى جمله اين است كه:

افاك اثيم آيات خدا را- كه همان آيات قرآنى است- مى‏شنود كه برايش مى‏خوانند، و باز هم از كفر خود دست برنداشته، هم چنان در برابر حق مقاومت و گردنكشى مى‏كند، و در مقابل آن خاضع نمى‏گردد، مثل اينكه اصلا اين آيات را نشنيده، پس تو او را به عذابى دردناك بشارت بده.

" وَ إِذا عَلِمَ مِنْ آياتِنا شَيْئاً اتَّخَذَها هُزُواً ..."

از ظاهر سياق برمى‏آيد كه ضمير" اتخذها" به آيات برمى‏گردد، و كلمه" هزوا" هم مربوط به همه آيات است، نه آنچه كه بدان عالم شده، چون اگر متعلق و مربوط به خصوص آن آيات بود، بايد مى‏فرمود" اتخذه" و اينكه ضمير مؤنث آورده، خود كمال جهل آن افاك اثيم را مى‏رساند، و معنايش اين مى‏شود: اين افاك اثيم و اين مصر و مستكبر چون به بعضى از آيات ما عالم مى‏شود، همه آنها را استهزاء مى‏كند.

" أُولئِكَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ"

- چنين كسانى عذابى مهين دارند، يعنى عذابى ذليل كننده. و اگر عذاب را به اين صفت توصيف فرمود، براى اين است كه در مقابل استكبار و خودپرستى آنان و استهزاءشان قرار گيرد. و اشاره به" اولئك" كه مخصوص جماعت است،
اشاره به كُلِّ أَفَّاكٍ أَثِيمٍ است. البته در تفسير آيه وجوهى ديگر گفته‏اند كه چون فائده‏اى در نقل آنها نديديم از نقل و ايراد آن اقوال صرفنظر كرديم.

(1) مجمع البيان، ج 9، ص 73.

/ 590