قدرت بر اعمال نظر و اجراء احكام خدا - حکمت اصول سیاسی اسلام نسخه متنی

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

حکمت اصول سیاسی اسلام - نسخه متنی

محمد تقی جعفری

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
لیست موضوعات
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

قدرت بر اعمال نظر و اجراء احكام خدا

تدبير و مديريت جامعه در حد اعلا كه جامع همه ى آنها حسن زمامدارى ناميده مى شود: لزوم اين شرط نيازى به اثبات ندارد، بلكه تصور
صحيح معناى زمامدارى مخصوصا در اسلام مى تواند اثبات كننده ى ضرورت اتصاف زمامدار با شرط فوق بوده باشد، با اينحال در جمله ى اميرالمومنين عليه السلام كه در شرط پنجم آورده ايم، اين شرط صراحتا با جمله ى اقواهم عليه "قوى ترين مردم بر امر زمامدارى" گوشزد شده است، و بديهى است كه منظور اميرالمومنين عليه السلام از قوه در جمله ى فوق همه ى انواع آن در ارتباط با زمامدارى است، يعنى قويترين مردم در اعمال نظر و اجراء احكام خدا و تدبير و مديريت جامعه و استشمام سياسى و غيرذلك، و شايسته ى زمامدارى آن مردم است.

حديثى ديگر از امام محمد باقر عليه السلام درباره ى شرط مورد بحث و بعضى شرايط ديگر آمده است:

عن ابى جعفر عليه السلام قال: قال رسول الله صلى الله عليه و آله: لا تصلح الامامه الا لرجل فيه ثلاث خصال: ورع يحجزه عن معاصى الله و حلم يملك به غضبه و حسن الولايه على من يلى حتى يكون لهم كالوالد الرحيم، [ الاصول من الكافى ج 1 ص 407 كتاب الحجه، محمد بن يعقوب كلينى. ]
از امام محمدباقر عليه السلام نقل شده است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود: زمامدارى شايسته ى كسى نيست مگر براى مردى كه در او سه خصلت باشد:

1- ورعى "حد اعلاى تقوى" كه او را از معصيتهاى خداوندى جلوگيرى نمايد.

2- بردبارى كه به وسيله ى آن مالك غضبش باشد.

3- حسن زمامدارى بر كسى كه به او حكومت مى كند، "اين حسن زمامدارى بايد در حدى باشد كه" براى مردمى كه حكومت مى كند مانند پدر مهربان بوده باشد، روايات وارده در اين شرط در منابع معتبره در حد تواتر است.

عدم بخل و بى طمع بودن و صفاء و خلوص

بعضى از علماى معاصر عدم بخل "كرامت و سخاوت" و بى طمع بودن و صفاء و خلوص "دور از تصنع" را به عنوان يكى از شرائط زمامدارى ذكر كرده اند، البته در بعضى از احاديث و مخصوصا در نهج البلاغه جملاتى كه به شرط مزبور دلالت كند وجود دارد. ممكن است گفته شود: شرط مزبور را مى توان از شرط ششم كه حسن زمامدارى ناميده مى شود استفاده كرد، و نيازى به قرار دادن كرامت و سخاوت و بى طمع بودن و صفاء و خلوص به عنوان شرطى مستقل نباشد. به نظر مى رسد اگر چه مى توان عدالت و عقل و حسن زمامدارى را به نحوى تفسير كرد كه شرط هفتم را هم در بر داشته باشد ولى اهميتى كه در كرامت و سخاوت و دور از حرص و آز بودن و صفاء و خلوص وجود دارد، مى تواند اين صفات عالى انسانى را مانند شرطى مستقل مطرح نمايد. اميرالمومنين عليه السلام در فرمان مبارك در جملاتى كه در آينده تفسير خواهيم كرد، مطالبى را مورد تاكيد قرار داده اند كه شرط مزبور را به عنوان شرطى مستقل تاييد
مى نمايد.

/ 339