راه روشن جلد 8

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

راه روشن - جلد 8

ملا محسن فیض کاشانی؛ مترجم: سیدمحمد صادق عارف

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

كنار يكديگر قرار دارند. كسى كه داراى خردى باز دارنده از شهوتها نيست داراى ديده‏اى كه بتواند شبهات را نقد و بررسى كند نخواهد بود. از اين رو پيامبر خدا (صلّى الله عليه وآله) فرموده است:

«كسى كه گناهى مى‏كند عقلى از او جدا مى‏شود كه هرگز بدو باز نمى‏گردد.» اينك عقل ضعيفى كه آدمى از آن برخوردار است چقدر است تا آدمى با ارتكاب گناه نسبت به محو و نابودى آن اقدام كند. شناخت آفات اعمال نيز در اين روزگاران متروك شده است، چه همه مردم از اين دانشها دورى جسته و به وساطت در مخاصماتى كه ميان خلق بر اثر متابعت از شهوات بر مى‏خيزد مشغول شده و آن را «فقه» ناميده‏اند، و علمى را كه مبتنى بر فقه و فهم دين است از جرگه علوم خارج كرده و آن را به فقه دنيا منحصر ساخته‏اند، در حالى كه مقصود از فقه دنيا دفع مشغله‏هاى دل است تا براى فقه دين فارغ و آماده گردد، و از همين راه است كه اين فقه به فقه دين مربوط مى‏شود.

در خبر آمده است: «شما امروز در زمانى هستيد كه شتاب كننده در آن بهترين شماست، و بزودى روزگارى فرا مى‏رسد كه درنگ كننده در آن بهترين شما باشد» پس كسى كه در برابر شبهات توقف نمى‏كند پيرو هواى نفس و فريفته رأى خويش است و از جمله كسانى است كه پيامبر خدا (صلّى الله عليه وآله) درباره آنها فرموده است: «هرگاه بخلى ديدى كه فرمانبردارى مى‏شود، و هوسى كه پيروى مى‏گردد و هر صاحب رأيى رأى خود را مى‏پسندد بر تو است كه ملازم خاصّ خويش باشى» و هر كس بدون تحقيق و بررسى مرتكب عملى شبهه‏ناك شود با گفتار خداوند مخالفت كرده كه فرموده است: وَ لا تَقْفُ ما لَيْسَ لَكَ به عِلْمٌ، و همچنين خلاف قول پيامبر خدا (صلّى الله عليه وآله) كه: «از گمان بپرهيزيد كه گمان دروغترين گفتار است»، و مقصود آن حضرت گمان فاقد دليل است، چنان كه برخى عوام در مشكلى كه براى آنها پيش مى‏آيد از دل خود نظر خواهى كرده و از گمان خويش پيروى مى‏كنند. به سبب دشوارى اين امر و اهميت آن دعاى بعضى از صحابه اين بود كه: بار خدايا! حق را حق به من بنماى، و پيروى آن را روزيم گردان و باطل را باطل به من نشان ده و دورى از آن را روزيم فرما و آن را بر من مشتبه قرار مده تا از هواى خود پيروى كنم. عيسى (عليه السلام) فرموده است: «امور سه گونه‏

/ 443