راه روشن جلد 8

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

راه روشن - جلد 8

ملا محسن فیض کاشانی؛ مترجم: سیدمحمد صادق عارف

نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
افزودن یادداشت
افزودن یادداشت جدید

كه از گورش برانگيخته مى‏شود بگزند.»

غزّالى مى‏گويد: پيامبر (صلّى الله عليه وآله) فرموده است: «مؤمن در قبر خود در مرغزار سبزى است و گورش هفتاد ذراع فراخ مى‏شود و چنان روشنى مى‏دهد كه گويى ماه شب چهارده است. آيا مى‏دانيد آيه: فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنْكاً درباره چه چيزى نازل شده است؟ عرض كردند: خدا و پيامبرش داناتر است، فرمود: درباره عذاب قبر كافر است كه نود و نه تنّين بر او مسلّط مى‏شود، آيا مى‏دانيد تنّين چيست؟ آن نود و نه مار است و هر مارى هفت سر دارد كه پيوسته او را مى‏خراشند و مى‏ليسند و در تنش مى‏دمند تا آنگاه كه قيامت شود.»

و نبايد بخصوص از اين عدد تعجّب شود، چه شماره اين مارها و كژدمها به اندازه شماره خويهاى ناپسند است مانند كبر، ريا، حسد، غشّ، كينه و ديگر صفات مذموم، و اينها را اصول و ريشه‏هاى معدود و معيّنى است و از هر كدام فروع و شاخه‏هاى معيّن و مشخّصى منشعب مى‏شود و اين فروع نيز به اقسامى منقسم مى‏گردد. اين صفات همان مهلكانند كه به ذات خود به كژدم و مار منقلب مى‏شوند. قويترين آنها مانند اژدها مى‏گزد و ضعيف آنها مانند كژدم نيش مى‏زند و آنچه در ميانه آنهاست مانند مار آزار مى‏دهد.

ارباب قلوب و صاحبان بينش با نور بصيرت اين مهلكات و انشعاب فروع آنها را مى‏بينيد جز اين كه بر تعداد آنها فقط با نور نبوّت آگاهى حاصل مى‏شود. ظواهر اين گونه اخبار صحيح است، ليكن اسرارى نهانى دارند كه در نزد ارباب بينش پوشيده نيست كسى كه حقايق اين اخبار برايش روشن نشده است نبايد در صدد انكار آنها بر آيد چه پست‏ترين درجات ايمان تصديق و تسليم است.

اگر بگويى: ما كافر را مدّتها در گورش مشاهده مى‏كنيم و او را زير نظر مى‏گيريم و از اينها كه گفته شد در او نمى‏بينيم چه دليلى دارد كه ما چيزى را بر خلاف مشاهده تصديق كنيم.

پاسخ اين است كه بدانى تو را در تصديق امثال اين اخبار سه مقام است:

مقام اوّل

كه اظهر و روشنتر و سالمتر است اين است كه تصديق كنى اين جانوران موجودند و مرده را مى‏گزند ليكن تو آنها را نمى‏بينى، زيرا اين چشم سر صلاحيّت مشاهده امور ملكوتى را ندارد، و هر چه متعلّق به آخرت است از عالم ملكوت است. آيا نمى‏بينى كه‏

/ 443