بيان سؤال منكر و نكير و صورت آنها و فشار قبر - راه روشن جلد 8

This is a Digital Library

With over 100,000 free electronic resource in Persian, Arabic and English

راه روشن - جلد 8

ملا محسن فیض کاشانی؛ مترجم: سیدمحمد صادق عارف

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

پاسخ اين است كه بدانى پاره‏اى از مردم تنها مقام اوّل را اثبات كرده و بقيّه را انكار كرده‏اند و برخى اوّلى را انكار و دوّمى را اثبات و بعضى تنها سوّمى را اثبات كرده‏اند، و آنچه درست است و از طريق بصيرت بر ما روشن شده آن است كه هر سه مقام قابل امكان است و آن كه برخى از آنها را منكر شده به سبب تنگ حوصلگى و نادانى وى به وسعت قدرت خداوند و عجايب تدبير اوست از اين رو افعالى را از خداوند كه با آنها انس نگرفته و معهود او نيست انكار مى‏كند و اين ناشى از جهل و قصور اوست، بلكه اين طرق سه گانه در عذاب قبر همگى در خور امكان و تصديق آنها واجب است. بسا بنده‏اى كه به يكى از انواع اين عذابها معذّب شود، و بسا بنده‏اى كه مورد هر سه نوع عذاب قرار گيرد و ما از كم و زياد عذاب قبر به خدا پناه مى‏بريم، و حقّ همين است كه گفته شد آن را به طريق تقليد تصديق كن چه مشكل است كسى در روى زمين بتواند آن را از روى تحقيق بشناسد. و آنچه من به تو سفارش مى‏كنم آن است كه در چگونگى آن زياد فكر نكنى و براى شناخت آن خود را مشغول نسازى بلكه خود را به چاره جويى در دفع عذاب با هر كيفيّتى كه باشد مشغول كن، اگر در به جا آوردن عمل و عبادت اهمال ورزى و خود را به بحث و بررسى اينها سر گرم كنى مانند كسى هستى كه حاكم او را دستگير و زندانى كند و بخواهد دست و بينى او را ببرد و او در طول شب در اين بينديشد كه حاكم دست و بينى او را با كارد خواهد بريد يا با شمشير و يا با تيغ، و در طريق چاره جويى براى دفع اصل عذاب از خودش بكلّى نينديشد و اين نشانه نهايت نادانى است، چه به طور قطع معلوم است كه آدمى پس از مردن از يكى از دو حال بيرون نيست: يا گرفتار عذابى بزرگ و يا متنعّم به نعمتهايى جاودانى است كه بايد خود را براى آن آماده كند. از اين رو بحث درباره چگونگى عقاب و ثواب، زايد محض و تضييع زمان است.

بيان سؤال منكر و نكير و صورت آنها و فشار قبر

پيامبر (صلّى الله عليه وآله) فرموده است: «هنگامى كه بنده مى‏ميرد دو فرشته سياه كبود چشم كه يكى را منكر و ديگرى را نكير مى‏گويند به سراغ او مى‏آيند و به او مى‏گويند: درباره پيامبر چه مى‏گويى؟ اگر بنده مؤمن باشد مى‏گويد: او بنده خدا و فرستاده اوست، و مى‏گويد: أشهد أن لا إله إلّا الله، و أشهد أنّ محمّدا رسول الله. دو فرشته مى‏گويند: ما مى‏دانستيم كه تو اينها را مى‏گويى، سپس قبرش را هفتاد ذراع در هفتاد ذراع فراخ مى‏كنند و آن را نورانى مى‏گردانند.

پس از آن به او مى‏گويند: بخواب، او مى‏گويد: بگذاريد من به سوى كسانم باز گردم و آنها را

/ 443