آيه: 5 الْيَوْمَ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبَاتُ وَطَعَامُ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ حِلٌّ لَّكُمْ وَطَعَامُكُمْ حِلُّ لَّهُمْ وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ الْمُؤْمِنَاتِ وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُور َهُنَّ مُحْصِنِينَ غَيْرَ مُسَافِحِينَ وَلاَ مُتَّخِذِي أَخْدَانٍ وَمَن يَكْفُرْ بِالإِيمَانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ وَهُوَ فِي الآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ - تفسیر نور سوره المائدة نسخه متنی

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

تفسیر نور سوره المائدة - نسخه متنی

محسن قرائتی‏

نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
لیست موضوعات
افزودن یادداشت
افزودن یادداشت جدید

آيه: 5 الْيَوْمَ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبَاتُ وَطَعَامُ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ حِلٌّ لَّكُمْ وَطَعَامُكُمْ حِلُّ لَّهُمْ وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ الْمُؤْمِنَاتِ وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُور َهُنَّ مُحْصِنِينَ غَيْرَ مُسَافِحِينَ وَلاَ مُتَّخِذِي أَخْدَانٍ وَمَن يَكْفُرْ بِالإِيمَانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ وَهُوَ فِي الآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ

ترجمه:

امروز، همه ي چيزهاي پاك و دلپسند براي شما حلال شده است ، و طعام اهل كتاب براي شما حلال است و طعام شما نيز براي آنان حلال است . و (ازدواج با) زنان پاكدامن و با ايمان و نيز زنان پاكدامن از كساني كه پيش از شما به آنان كتاب آسماني داده شده مانعي ندارد. در صورتي كه مهريه زنان را بپردازيد وپاكدامن باشيد نه زناكار، و نه دوست گيرنده ي پنهاني (و نامشروع) و هر كس به ايمان خود كفر ورزد، قطعا عمل او تباه شده و او در آخرت از زيانكاران است .

نكته ها:

اين آيه مي فرمايد: طعام اهل كتاب براي مسلمين حلال است ، ولي با توجّه به اينكه در آيات قبل براي استفاده از گوشت ، بردن نام خدا شرط حلال بودن ذكر شده است مي فهميم كه مراد از حلال بودن طعام يهود ونصاري براي مسلمين ، طعام هاي غير گوشتي است . در روايات اهل بيت : هم منظور از طعام را گندم ، جو وحبوبات دانسته اند. برخي لغت شناسان مانند ابن اثير و خليل نيز گفته اند: در فرهنگ حجاز، به گندم هم طعام گفته مي شود. (21) .

چون اين آيه ، راه را براي رفت و آمد و غذا خوردن و ازدواج با اقلّيت هاي ديني باز كرده و ممكن است مسلمانان براي رسيدن به دختران يهودي و مسيحي هر روز رفت و آمدشان را بيشتر، و كم كم تحت تأثير تفكّر و آداب آنان قرار بگيرند و از راه اسلام جدا شوند، آخر آيه هشدار مي دهد كه هر كس ايمان خود را ناديده بگيرد عمل او تباه است . (و من يكفر بالايمان فقد حبط عمله ) (( أخدان ))، جمع ((خدن ))، به معناي دوست است ، ولي معمولا در مورد دوستي هاي پنهاني و نامشروع به كار مي رود.

در مسأله ي غذا، آيه به طرفين مسلمان و اهل كتاب ، اجازه مي دهد كه از طعام يكديگر استفاده كنند، (احل ّ لكم ... حل ّ لهم ) ولي در ازدواج ، تنها اجازه ي زن گرفتن از اهل كتاب را مي دهد و اجازه ي زن دادن را نمي دهد، (المحصنات من الّذين اوتوا الكتاب ) (چون معمولازنان ، به خاطر عواطفشان ، تحت تأثير مردان قرار مي گيرند، لذا اگر زنان اهل كتاب به اسلام بگروند، رشد است ، امّا زن مسلمان اگر به آنان گرايش يابد، سقوط است . از اين رو زن دادن به اهل كتاب ، جايز نيست .).

((محصن )) و((محصنه))، به معناي عفيف بودن ، آزادبودن ، همسر داشتن ومسلمان بودن است . در اينجا مراد از ((محصنات )) زنان عفيف است وگرنه ازدواج با زن شوهردار قطعا حرام است .

مراد از جواز ازدواج با اهل كتاب در اين آيه ، ازدواج موقّت است ، (22) به دليل روايات متعدّد و به خاطر كلمه ي ((اجورهن ّ)) كه بيشتر در مورد مهريه ي ازدواج موقّت به كار مي رود.

كسي كه به حقّانيّت چيزي اقرار كند ولي به آن عمل نكند، عملش تباه است .

امام صادق (ع) ذيل آيه (و من يكفر بالايمان فقد حبط عمله ) فرمودند: ((ترك العمل الّذي اقرّ به )) (23) .

در روايت ديگري امام صادق (ع)فرمودند: كمترين چيزي كه شخص به خاطر آن از ايمان خارج مي شود آن است كه نظري را بر خلاف حق ّ بيابد و بر همان نظر بنابگذارد و از آن دفاع كند، آنگاه حضرت اين آيه را تلاوت كردند: (و من يكفر بالايمان فقد حبط عمله ) (24) .

پيام ها:

1- در بيان احكام و قوانين ، از عنصر زمان نبايد غافل بود. (اليوم )

2- قوانين تشريع با نظام تكوين هماهنگ است . (آنجا كه طبع سليم مي پسندد، قانون نيز حلال مي كند) (احل ّ لكم الطيّبات )

3- پاكدامني زن ، در هر مذهبي كه باشد، يك ارزش است . (والمحصنات من المؤمنات و المحصنات من الّذين اوتوا الكتاب )

4- پاكدامني ، هم براي مردان وهم براي زنان ، شرط است . (المحصنات ، محصنين )

5- در انتخاب همسر به اصل ايمان وپاكدامني توجّه شود. (والمحصنات من المؤمنات )

6- اغفال و كلاهبرداري ، حتّي نسبت به غير مسلمان ممنوع است . (آتيتموهن ّ اجورهن ّ) (رعايت حق ّ اقتصادي زن گرچه مسلمان نباشد واجب است )

7- زن ، حق ّ مالكيّت دارد، چه مسلمان و چه غير مسلمان . (اجورهن ّ)

8- مهريه را بايد به خود زن داد. (آتيتموهن ّ اجورهن ّ) ونفرمود: ((آتيتم اجورهن ّ))

9- پرداخت اجرت به زن بايد به خاطر ازدواج باشد، نه به خاطر زنا و روابط نامشروع. (آتيتموهن ّ اجورهن ّ محصنين غير مسافحين ولا متّخذي اخدان )

10- ابتدا راه حلال را نشان دهيد سپس راه انحرافي را ببنديد. (و المحصنات من المؤمنات ... محصنين غير مسافحين )

11- برقراري روابط نامشروع و پنهاني ، حتّي با غيرمسلمان ممنوع است . (و لامتّخذي أخدان )

12- خوردن طعام اهل كتاب وگرفتن همسر پاكدامن از آنان حلال است . جمله (احل ّ لكم ... والمحصنات من الذين اوتوا الكتاب من قبلكم )

13- اختلاط با اهل كتاب و زندگي در ميان آنان و سفر به كشورشان ، يكي از لغزشگاه هاست . از اين رو، در اين آيه ، پس از جواز ارتباء هشدار مي دهد كه مواظب باشيد روابط اقتصادي و خانوادگي ، اعتقاد شما را عوض نكند و به خاطر رسيدن به همسر، ايمانتان را از دست ندهيد. (و من يكفر بالايمان )


21-تفسير الميزان ; كافي ، ج 6، ص 341
22-در اين مسئله هركس بايد نظر مرجع تقليد خود را مطالعه نمايد
23-تفسير نورالثقلين ، ج 1، ص 595
24-وسائل ، ج ، 27، ص 60

/ 121