زندگی سیاسی امام هشتمین (ع) نسخه متنی

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

زندگی سیاسی امام هشتمین (ع) - نسخه متنی

سید خلیل خلیلیان

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
لیست موضوعات
افزودن یادداشت
افزودن یادداشت جدید

مرحله دوم

ديديم كه دعوت عباسيان چگونه از مسأله علويان
فاصله گرفت. ديگر حتى از تصريح نامشان نيز خوددارى مى كردند و با
زيركى و سياست فراوانى به اين جمله اكتفا مى كردند كه بگويند
دعوتشان به سود «اهلبيت» و «عترت» تمام مى شود (نه به سود خود
آنان).

مردم براى واژه «اهلبيت» مصداقى جز علويان
نمى شناختند. از اطلاق اين واژه، اذهان خودبه خود متوجه چنين
معنايى مى شد، زيرا در اين باره آيات و روايات بسيارى شنيده بودند
كه در همه جا اهلبيت همين گونه به مردم شناسانده بودند. ابومسلم
خراسانى، كسى كه عباسيان را به حكومت رسانيد، در نامه اى به امام
صادق عليه السلام نوشت: «من مردم را به دوستى اهلبيت دعوت مى كنم.
آيا مايل به اين كار هستيد تا با شما بيعت كنم؟»

امام او را چنين پاسخ داد: «... نه تو مرد مكتب
من هستى، و نه روزگار، روزگار من است». (24)

سيدامير على پس از بازگويى اين مطلب كه عباسيان
مدّعى وصايت از سوى ابوهاشم بودند، مى نويسد: «اين داستان در برخى
مناطق اسلامى پذيرفته شد ولى عموم مسلمانان كه به نوادگان محمد
صلّى اللَّه عليه و آله وسلم دل بسته بودند، زير بار آن نمى رفتند
لذا عباسيان دعوت خود را چنين عنوان مى كردند كه براى اهل بيت است،
و هم علاقه شديدى نسبت به اولاد فاطمه ابراز مى كردند و بر جنبش و
جريان سياسى خود ماسك حق طلبى و تضمين عدالت براى نوادگان پيامبر
مى زدند...». (25)

وى همچنين مى افزايد: «اهلبيت واژه جادويى بود كه
دلهاى طبقات مختلف مردم را به هم مى پيوست و همه را در زير پرچم
سياه گرد هم مى آورد...». (26)

مرحله سوم

به مرور، هر چه دعوت عباسيان بيشتر نيرو و نفوذ
مى يافت، سايه علويان و اهلبيت از آن كم كم رخ برمى بست. تا آن كه
ديديم سرانجام چنان دامنه دعوت را گستردند كه عباسيان نيز در كنار
علويان گنجانده شدند. از آن پس شعار «خشنودى آل محمّد» رهگشاى دعوت
گرديد، هر چند باز از فضايل على سخن مى رفت و كشتار و بى خانمان
كردن فرزندانش پيوسته بر سر زبانها بود. با كوچكترين مراجعه به
كتابهاى تاريخى، همه اين نكات بخوبى روشن مى گردد.

هر چند شعار جديد با عبارت «اهل بيت» و «عترت» و
امثال اينها چندان فرقى نداشت ولى ديگر به ذهن عامّه مردم فقط
علويان را متبادر نمى ساخت. با اين همه هنوز مردم تحت تأثير
تبليغهاى گذشته چنين مى پنداشتند كه خليفه آينده يك نفر علوى خواهد
بود، و همين مطلب را خود علويان نيز باور مى داشتند.

/ 101