دعاى افتتاح
از دعاهاى مشهور شبهاى ماه مبارك رمضان، «دعاى افتتاح» است. اين دعاى شريف
به وسيله شيخ ابوجعفر محمدبن عثمان بن سعيد عمرى، نايب خاصّ حضرت ولى عصرعليه
السلام صادر شده است؛ چنان كه علامه مجلسىرحمه الله گفته است: «و به سند معتبر از
حضرت صاحب الامر - عَجَّلَ اللَّهُ فَرَجَهُ - منقول است كه به شيعيان نوشتند: در
هر شب ماه رمضان اين دعا را بخوانيد كه دعاى اين ماه را ملائكه مىشنوند و براى
صاحبش استغفار مىكنند...».(405)
نام اين دعاى شريف از جمله اوّل آن «اَللّهُمَّ اِنّي اَفْتَتِحُ الثَّناءَ
بِحَمْدِكَ» گرفته شده است.(406) مضامين عالى خداشناسى و حمد و ثناى الهى و بر
شمردن صفات خداوند - به خصوص مهربانى كامل و بىنظير هنگام عفو و گذشت، و شدّت كيفر
و عقوبت هنگام حسابرسى و نقمت - و بعضى از علل تأخير استجابت دعا و بيان مهمترين
نعمتهاى الهى، سرآغاز اين دعاى شريف است. سپس درود و صلوات مخصوص بر پيامبر و آل
اوعليهم السلام با ذكر نام و القاب ايشان، آن گاه دعا براى قيام حضرت قائمعليه
السلام و اظهار اشتياق براى برقرارى دولت كريمهاى كه اسلام و اهل اسلام در آن عزّت
يابند و نفاق و منافقان خوار و زبون گردند و ما از داعيان آن دولت باشيم كه ديگران
را به اطاعت الهى فرا خوانيم و به راه خداوند راهبرى كنيم. پايان دعا شكوهاى به
درگاه خداوند است كه با فقدان پيامبر و غيبت امام و بسيارى دشمن، و كمى تعداد و
فتنههاى شديد، فتح و گشايش از او درخواست مىشود.
برخى از دانشوران، - از جمله شيخ شهاب الدين محمدبن موسى بزچلوئى اراكى (م
1313 ق) از شاگردان حكيم سبزوارى - اين دعاى شريف را شرح كردهاند. شرح او از سوى
انجمن تبليغات اسلامىتهران (1324ش)منتشر شده است.
دعاى عهد
از دعاهاى مشهور كه خواندن آن در دوران غيبت حضرت مهدىعليه السلام فراوانمورد سفارش قرار گرفته «دعاى عهد» است. اين دعاى شريف مشتمل بر درود خاصّ از طرف
خواننده دعا و نيز از سوى تمامى مردان و زنان مؤمن - در شرق و غرب جهان و خشكى و
دريا، و از پدر و مادر و فرزند - به پيشگاه حضرت ولى عصرعليه السلام است. پس عهد و
پيمان و بيعت با آن حضرت را تجديد مىكند و پايدارى بر اين پيمان را تا روز قيامت
اظهار مىدارد.
آن گاه از خداوند درخواست مىكند كه اگر مرگ من فرا برسد، در حالى كه امام
زمانعليه السلام ظهور نكرده باشد؛ پس از ظهور او مرا از قبرم بر آور و به يارى آن
حضرت سعادتمند كن.
( رجعت)
بعد از اين درخواست ديدار امامعليه السلام با عبارت ظريفى بيان شده و دعا
براى تعجيل ظهور و فرج و برپايى حكومت حقه و سامان يافتن جهان و زنده شدن حقايق دين
و اهل ايمان پايان بخش اين دعاى شريف است.
امام صادقعليه السلام درباره اين دعا فرموده است:
«مَنْ دَعا اِلَى اللَّهِ اَرْبَعينَ صَباحاً بِهَذَا العَهْدِ كَانَ مِنْ
اَنْصارِ قَائِمنا وَاِنْ مَاتَ اَخْرَجَهُ اللّهُ اِلَيْهِ مِنْ قَبْرِهِ
وَاَعْطاهُ اللّهُ بِكُلِ كَلِمَةٍ اَلْفَ حَسَنَةٍ وَمَحاعَنْهُ اَلْفَ
سَيِئَةٍ...»؛ «هر كس چهل صبحگاه اين دعا را بخواند، از ياوران حضرت قائمعليه
السلام خواهد بود و اگر پيش از ظهور آن حضرت بميرد، خداى تعالى او را زنده خواهد
كرد تا در ركاب آن حضرت جهاد نمايد و به شماره هر كلمه از آن هزار حسنه برايش نوشته
مىشود، و هزار كار بد از او محو مىگردد».(407)
مهمترين آثار مداومت بر اين دعا سه چيز است:
1. ثواب كسانى را خواهد داشت كه در زمان ظهور در خدمت امامعليه السلام
مىباشند؛
2. تجديد عهد مايه ثبات و كمال محبت و اخلاص و ايمان شخص مىشود؛
3. مايه توجه خاصّ و نظر رحمت كامل آن حضرت نسبت به بنده مىشود.
نيز ] رجعت، منتظر