بیشترتوضیحاتافزودن یادداشت جدید
مـهـم ترين عاملى كه سبب شد انقلاب اسلامى پيروز شود حضور گسترده روحـانـيت در صحنه بود. آنچه مردم را در برابر شاه به صف آرايى واداشـت ايـسـتـادگـى رهـبران روحانى در خط مقدم مبارزه بود و انـگيزاننده اى كه ما را در دفاع مقدس به پيروزى رساند و توطئه گـروهكهاى مفسد و مسلح مخالف نظام را نقش بر آب كرد و جود طلاب جـوان و بـزرگـان روحـانيت در صف كارزار بود و آن نيروى قوى كه كـشور را از دامن امريكا و لغزيدن به اردوگاه غرب دور نگهداشت تـلاشهاى همه جانبه و استوار رهبران روحانى در عرصه سياست بود و آن نـيـروى پـاسدار و جاودانه اى كه اين امكان را داد كه قانون اسـاسى برابر دستورها آيينها و قانونهاى اسلام نوشته شود و در عـمل اجرا گردد همكارى شبان روز عالمان و مجتهدان و فضلاى حوزه در مرحله قانون گذارى و اجرا بود. و.... اگـر فـرهنگ گوشه گيرى و انزوا و دورى گزيدن از كارهاى اجتماعى در حـوزه رسـوخ كـند و منبرها و مجلسهاى وعظ مجلس شورا و نهاد دادرسـى و دانـشگاه و سپاه و ارتش از وجود عالمان راستين محروم بـمانند بر سر اسلام و انقلاب آن مى آيد كه انقلاب عراق و مشروطه بـدان دچار شدند و بر سر نمادهاى مذهبى و روحانيت آن خواهد آمد كه بر سر مسجد قيام گوهرشاد33 و مدرس آمد. اگـر در آن دوره حـوزه در صـحـنه بود و مدرس ياورانى استوار در كـنار داشت كارگزاران بيگانه را ياراى آن نبود كه شرايط دشوار و سـهـمگين را بر حوزه تحميل كنند و دست دين را از همه صحنه ها كـوتـاه سـازند. حوزه از تاريخ اين درس را بايد آموخته باشد كه هـمـاره پـيـشـتـاز حـركتهاى سياسى اجتماعى و علمى باشد و طلاب روحـانـيـان بـيـدار و آگاه پس از كسب آمادگى علمى و مايه هاى اخـلاقـى بـه مـيـان قـوم خـود بـازگردند و سهمى از دشواريها و مسووليتهاى عمومى را بر دوش كشند.
عوامل انزوا طلبى:
1. تـحـجـر و بـاور نداشتن به پيوند دين و سياست: كه از آن سخن گفته خواهد شد. 2. عـافـيـت طـلبى: امام آرامش جويى را از مهم ترين انگيزه هاى انـزوا جـويـى شـمـرده اسـت. روشـن اسـت كـارهاى اجتماعى چون قـانونگذارى و امامت جمعه و دادرسى و نظارت پاسخ گويى از شبهه هـا پـرسـشها و خواسته هاى مردم امر به معروف و نهى از منكر مـبـارزه بـا فـسـاد در افـتادن با افكار انحرافى با كژ راهه رويـهـاى سـيـاسى شرح و بسط مبانى دينى و... درد سر دارد و با آرامـش و تن آسايى نمى سازد و چه بسا آدمى بايد جان بر سر آنها بـنـهـد. آنـچه كه امامان را به مسلخ شهادت برد حضور اجتماعى و سـياسى آنان بود. منافقان و ايادى امريكا عالمانى را به شهادت بـرسـانـدنـد كـه بـيدار بودند و آگاه در محراب جمعه به مبارزه ايـسـتـاده بـودنـد و گلوله هاى شب پرستان سينه كسانى را نشانه رفـتـنـد كـه در سنگر مجلس و دستگاه قضايى خدمت مشغول بودند و كـسـانـى كه به دور از اين ماجراها بودند و به كنج انزوا خزيده بودند كه نمى بايد آسيب مى ديدند كه نديدند. راحت طلبى سبب شد كه گروهى در زمان طاغوت در بيان و بنان امام سـكـوت پـيـشه كنند و براى استفاده بهتر از زندگى دنيا عملكرد خـود را رنـگ ديـنـى بدهند و براى مشروعيت بخشيدن به بى تفاوتى خـود در برابر ستمى كه بر اسلام و مردم مى رفت دو روايت سست را كـه اجـازه تـرك جـهـاد و مـبارزه مى داد دستاويز قرار دهند و هـزاران آيـه و روايتى كه در ضرورت امر به معروف و نهى از منكر و جـهـاد وارد شـده بـود و سـيره امامان آن را كامل مى كرد را ناديده بگيرند. (ايـنـها كه به امور جامعه و مصيبتهاى مردم اهتمام ندارند و از جـنـايـاتـى كه در كشور اسلامى مى شود غافلند و ساكنند و سرگرم خـوردن و لـذت بـردن و زنـدگـى مادى خود هستند مصداق همان آيه شـريـفـه اند: (يتمتعون و ياكلون كما تاكل الانعام و النار مثوى لهم.)34 بـهـره و لـذت مـى برند و مى خورند چنان كه حيوانات مى خورند و جايشان جهنم است. اينها كه غافلند و نمى دانند كه از بودجه اسلام دارند ارتزاق مى كنند و بايد براى اسلام و مسلمين خدمت كنند مثل حيوانند.)35 امـام پـس از شهادت شهيد بهشتى از بى تفاوتى گروهى از حوزويان در دفـاع از اسـلام و عـلماى خدمتگزار شكوه كرد و چهره اينان را براى مردم نمايان ساخت: (راحت طلبى ايشان را به سكوت كشانده است. اگر امام حسين(ع) نيز در گـوشـه مـديـنه آرام مى گرفت و در حرم جدش به عبادت و مساله گـفـتـن مـشغول بود با مشكلات تلخ درگير نمى شد و خط انبياء از روز اول از خط راحت طلبان جدا بود.)36