رابطه اقتصاد واخلاق - اخلاق اقتصادی و سیاسی نسخه متنی

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

اخلاق اقتصادی و سیاسی - نسخه متنی

علی‌اصغر الهامی ‌نیا، نعمت‌ا... یوسفیان، تقی حسینی؛ تهیه‌کننده: پژوهشکده تحقیقات اسلامی نمایندگی ولی فقیه در سپاه

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

3ـ غفلت از ياد خدا

حضرت عيسى عليه السّلام مى فرمايد:

در مـال ، سـه آفـت اسـت ، يـكـى آنـكـه از غـيـر حـلال بـه دسـت آيـد؛ پـرسـيـدنـد: اگـر از حـلال
بـه دسـت آيـد؟ فـرمـود: آفـت ديـگر دارد كه درغير حقّ، مصرف شود گفتند: اگر در راه حق صرف گردد؟
فرمود: نگاهدارى و پرداختن به آن آدمى را از خدا باز مى دارد.(14)

ت زمـيـنـه گـنـاه دراو كـمتر است زيرا يكى از مقدّمات گناه ، قدرت بر انجام گناه است و شخص ثروتمند،
قدرت انجام گناهان بيشترى را دارد، چرا كه توانايى مالى و امكانات او بيشتر است ، در حـالى كـه
انـسـان فـقـيـر از چـنين امكاناتى برخوردار نيست . حضرت على عليه السّلام مى فرمايد:

(ثَرْوَةُ الْمالِ تُرْدى وَتُطْفى وَ تُفْنى ) (15)

فراوانى مال ، پست مى كند و سركش مى نمايد و نابود مى گرداند.

رابطه اقتصاد واخلاق

بـا تـوجـّه بـه مـطـالب قـبـل و آثـار مـسـائل اقـتـصـادى بـر اخـلاق ، وجـود رابـطـه بـيـن مسائل
اقتصادى و اخلاقى بخوبى ، روشن مى گردد.

استاد شهيد مرتضى مطهّرى دراين باره مى نويسد:

ه امـانت ، عفّت ، عدالت ، احسان ، ايثار، منع دزدى ، خيانت ، رشوه ، همه اينها در زمينه ثروت است و
يـا قـسـمـتـى از قـلمـرو ايـن مـفـاهـيـم ثـروت اسـت . تـا حـدودِ مـسـائل اقـتـصـادى روشـن
نـشـود، حـدود عدالت وامانت وعفّت و احسان و همچنين حدود دزدى و خيانت و رشوه روشن نمى شود.) (16)
مـسـائل اخـلاقـى بـه مـقـدار قـابـل تـوجـّهـى ، تـحـت تـاءثـيـر عـوامـل اقتصادى قرار دارند،
ممكن است اين سخن براى بعضى از علماى اخلاق ، گران آيد كه اين گـونـه مـسـائل معنوى چه ارتباطى مى
تواند با مسائل اقتصادى داشته باشد؟ و چه رابطه اى بين مسائل مادّى و معنوى است ؟!
ولى بـا تـوجـّه بـه ايـن نـكـتـه تـجـربـى و حسّى كه (نگهدارى مبانى اخلاقى همچون شهامت ، صراحت ،
مناعت طبع ، راستگويى ، امانت ، و استقلال شخصيّت ، و ساير صفات نيكوى اخلاقى ، براى يك انسان گرسنه ،
كار بسيار دشوارى است ) جاى هيچ گونه شگفتى باقى نمى ماند.

زان مـخـارج باشد، افراد مى توانند مقدارى از وقت خود را صرف تحقيق علم و دانش نمايند، و يا عـلم و
دانـش را تشويق كنند، و سطح انديشه و فرهنگ جامعه را بالا ببرند، به عبادت و ستايش الهـى و تـهـذيـب
اخـلاق و كـسـب فـضـايـل اخـلاقى و بهداشت و سلامتى و حفظ نيروى بدنى خود بپردازند.

از اين رو مى توان گفت :

اقتصاد و اخلاق با يكديگر رابطه نزديك و تنگاتنگ دارند.

خلاصه درس

اقـتـصـاد در لغـت بـه مـعـنـاى مـيـانـه روى واعـتدال ، و در اصطلاح به معناى بررسى و انتخاب
روشـهـايى است كه بشر براى استفاده از منابع به منظور توليد كالاها و خدمات و توزيع آن جهت مصرف به
كار مى برد.

اقـتـصـاد از اهـمـيـّت زيـادى بـرخوردار است ، واجتماع بشرى بر اساس آن استوار است . اقتصاد تاءثير
فراوانى بر اخلاق مى گذارد.

اقـتـصـاد هم آثار منفى وهم آثار مثبت دارد، البتّه انسان بايد توجّه داشته باشد تا از آثار منفى آن
رهايى پيدا كند.

اقـتـصـاد و اخـلاق ، رابـطـه تـنـگـاتـنـگـى وجـود دارد. داسـتـانهايى كه در قرآن كريم درباره
ثـروتـمندانى چون قارون آمده است ، بيانگر اين ارتباط است . اين داستانها بايد مورد توجه ما
قـرارگـيـرد و از آنـهـا عـبـرت بـگـيـريـم و بـه تـهـذيـب نـفـس و پـالايـش روان خـود از بخل و
امثال آن بپردازيم .

پرسش

1ـ تعريف لغوى و اصطلاحى اقتصاد را بنويسيد.

2ـ اهميّت اقتصاد را با استفاده از روايت امام صادق (ع ) بيان كنيد.

3ـ علّت اينكه جريان قارون در قرآن كريم مطرح شده چيست ؟

4ـ رابطه بين اقتصاد و اخلاق را بيان نماييد.

/ 78