شرح مبسوط منظومه نسخه متنی

اینجــــا یک کتابخانه دیجیتالی است

با بیش از 100000 منبع الکترونیکی رایگان به زبان فارسی ، عربی و انگلیسی

شرح مبسوط منظومه - نسخه متنی

مرتضی مطهری

| نمايش فراداده ، افزودن یک نقد و بررسی
افزودن به کتابخانه شخصی
ارسال به دوستان
جستجو در متن کتاب
بیشتر
تنظیمات قلم

فونت

اندازه قلم

+ - پیش فرض

حالت نمایش

روز نیمروز شب
جستجو در لغت نامه
بیشتر
توضیحات
افزودن یادداشت جدید

( ح ) : يعنى شما در اين درس بحث قوه و فعل را مطرح نمى كنيد ؟
استاد : اينجا در (( منظومه ))
نه
ديگر مطرح نمى كنيم
مگر اينكه بخواهيم برويم در (( طبيعيات شرح
منظومه )) و بحث حركت را مطرح بكنيم . والا اگر بخواهيم ترتيب اين كتاب را رعايت كنيم نه . و حالا فعلا
بحثش هم لزومى ندارد
3 - ( ابو ) : اينكه شما فرموديد در مورد زمان اجزاء متقدم نسبت به اجزاء . متأخر قوه و حامل شدن آن آينده
است
ميان قوه و فعلى كه در اينجا مى گوئيم با قوه و فعلى كه در مورد اجسام طبيعى و مادى در نظر مى
گيريم يك فرقى هست به اين صورت كه يك هسته درخت سيب در اينكه قوه درخت سيب شدن در آن هست اين در واقع
خودش بالذات متحول مى شود به درخت سيب . ولى در مورد زمان بايد گفت كه اجزاء زمان به صورت حلقات زنجير
هستند كه كنار هم قرار مى گيرند و متحول به هم نمى شوند .
استاد : نخير
آنجا هم اجزاء زمان متحول است . در آنجا هم تحول وجود دارد
منتها زمان خود تحول است . در
نهايت امر همه اينها به يك جا بر مى گردد . يعنى اگر زمان را تحليل مى كنيم با حركت يكى از آب در مى آيد
بعد حركت را تحليل مى كنيم در نهايت امر با متحرك ها يكى از آب در مى آيد
ولى در ابتدا ذهن اين كثرت
را ايجاد مى كند كه زمان را از حركت جدا مى گيرد
حركت را از زمان جدا مى گيرد
حركت را از متحرك جدا
مى گيرد اين از اين جهت است كه حركت خود همان تحول است . حركت خود تحول است و زمان هم مقدار تحول
تدريجى است كه باز فرق مقدار و متقدر هم در اينجا فرق اعتبارى و ذهنى است نه اينكه فرق عينى باشد .
بنابراين در همانجا هم كه شما مى گوئيد مثلا يك هسته درخت خرما متحول مى شود به درخت خرما انسان
ابتداء خيال مى كند كه اين يك چيزى است كه يك تحولى در درونش واقع مى شود ولى متحول و متحول اليه دو
چيز هستند
ولى در واقع اينچنين نيست . يعنى همان هسته درخت خرما را هم در نهايت امر
--------------------
253
شما مى بينيد كه يك تحول دائم هست . حالا اينها مسائلى است كه بحث هايش در جاى ديگر مى آيد .
4 - ( ابو ) : اينكه شما مى فرمائيد تقدم و تأخر زمانى يك امر حقيقى است اين حقيقت باز نسبت به ما مطرح
است يا در كل عالم قطع نظر از وجود ما حقيقى است ؟
استاد : نه
اينكه ما مى گوئيم تقدم و تأخر زمانى يك امر حقيقى است يعنى در هر جا كه وجود دارد
در هر
جا كه زمان وجود دارد .
( ابو ) : به خاطر اينكه مدركى به صورت ما وجود دارد اين تقدم و تأخر حقيقى است يا نه ؟ چون اينكه گفته
مى شود . ...
استاد : نه
اگر به خاطر مدرك بخواهد باشد آن وقت معنايش اين است كه او قطع نظر از ادراك ما وجود ندارد
. نه

/ 1039