میراث حدیث شیعه جلد 4

اثنا عشر و حضرت فاطمه زهرا عليهم‏السلام بوده باشد ، به لغت فارسى ترجمه نمايم، تا جميع طوايف‏الأنام ، سيّما جمعى از عوام كه از فهم لغت عربى عاجزند ، از آن بهره‏مند گردند. ¹ ‏

و در آغاز كتاب «جلاءالعيون» مى‏نگارد :

و اين شكسته در كتاب «بحار الأنوار» ، آنچه متعلّق به احوال ايشان است ، در چندين مجلّد ، استيفا و در كتاب «حيات القلوب» نيز اكثر آنها بر وجه اختصار ، مذكور شده‏است و چون از كتاب اوّل ، عوام را چندان انتفاعى نيست و تحصيل كتاب دوم ، بر اكثر مردم متعسّر است، لهذا اين قليل‏البضاعة را با اختلال احوال و وفور اشتغال و هجوم هموم‏و آلام و طريان عوارض‏و اسقام، به خاطر فاتر رسيد كه كتاب وجيزى در اين باب، به لغت فارسى تأليف نمايد كه مقصور بر ذكر ولادت و شهادت سيدالمرسلين و ائمّه طاهرين عليهم‏السلامبوده‏باشد،بر وجهى نوشته‏شود كه همه‏خلق‏از آن بهره برده‏باشد و به ترجمه الفاظ روايات معتبره ، اختصار نموده . مقيد به حسن عبارات و تنوّع استعارات نگردد. ² ‏

همين انگيزه ، در ترجمه‏هاى ديگر ايشان نيز بيان شده‏است. ³ ‏ ‏

2 . شرح نويسى بر كتب حديث

علاّمه مجلسى ، در كنار ترجمه رواياتْ به تبيين دشوارى‏هاى احاديث و اسرار و رموز آن رو كرد ؛ چنانكه از ارزيابى اسناد و صدور نيز فروگذار نكرد . وى بجز توضيح و تبيين‏هايى كه در جاى جاى «بحار الأنوار» دارد ، به تأسيس سنّت حسنه‏اى همّت گماشت كه پيش از آن ، تا اندازه‏اى نضج داشت. وى شرح «كافى» شريف را به نام «مرآة العقول» در بيست و شش جلد و شرح «تهذيب الأحكام» را با نام «ملاذ الأخيار» در شانزده جلد ، تحرير كرد . همچنين از «شرح صحيفه سجاديه» و «اربعين حديث» او نيز مى‏توان ياد كرد.

1 -  حياة القلوب، ج 1، ص 29 (انتشارات سرور).

2 -  جلاءالعيون، ص 3 (كتابفروشى اسلاميه).

3 -  علاّمه مجلسى و آثار فارسى او، ص 328، 334، 360 و...