میراث حدیث شیعه جلد 4

نواده او شيخ محمّد ، در تعليقات رجاليّات خودشان ثبت كرده‏اند و ابونعيم نصر بن عصام بن مغيره فهرى ، معروف به قرقاره و پدر شيخ ابو العباس ابن عقده نيز ابونعيم است و نيز ربعى بن عبداللّه‏ بصرى ، ثقه بزگوار از اصحاب مولانا الصادق عليه‏السلام و مولانا الكاظم عليه‏السلام (روضات به ترجمه از دو مورد). ¹ ‏ ‏

تاريخ ولادت حافظ

ولادت حافظ به قول ابن منده در شهر رجب سال 330 و به قولى 334 و به قولى 336 بوده‏است (نامه دانشوران) . ‏

تحصيلات حافظ

حافظ به گاه كسب هنر و استماع خبر ، به مدرس جمعى از معاريف اساتيد قدم نهاد ؛ مثل ابوالعبّاس محمّد بن يعقوب اصم و ابن كيسان نحوى و غيرهما ، و كسانى كه علم حديث از ابونعيم فرا گرفته‏اند ، بسيارند ؛ از جمله محدث طفرى است و ابوعلى حدّاد (نامه دانشوران) .

محدّث نيشابورى در ترجمه ابو نعيم از رجال خويش گويد :

كان حافظا مشهورا من أعلام المحدّثين وأكابر الحفّاظ الثّقات .

و ابن خلّكان در اخبار وى از «وفيات الأعيان» آورده :

كان من أعلام المحدّثين وأكابر الحفّاظ الثقات أخذ عن الأفاضل وأخذوا عنه وانتفعوا به الحفّاظ .

شرح احوال حافظ ابو نعيم در بسيارى از كتب ، مستقلاً و يا ضمنا مندرج است ؛ از جمله ابن خلّكان در وفيات الأعيان ؛ ابن شهرآشوب مازندرانى ، در معالم العلماء ؛ علاّمه حلّى در خلاصة الرجال ؛ عبدالرّحمن بن جوزى در تاريخ منتظم ؛ محمّد بن اسعد يافعى در مرآة الجنان ؛ ياقوت حموى در معجم البلدان ؛ مير محمّد باقر خوانسارى در روضات الجنّات ؛ ميرزا عبداللّه‏ افندى در رياض العلماء ؛ خواند مير در حبيب السّير ؛ مير مصطفى در نقد الرجال ؛ محدّث استرآبادى در منهج المقال ؛ مؤلّفين نامه دانشوران در مجلد دوم ، ص707 تا 721 .