بالجمله كسى كه توفيق يابد و امروز در عرفات باشد ادعيه و اعمال بسيار دارد و بهترين اعمال در اين روز، دعا است و در تمام ايام سال اين روز شريف بجهت دعا امتيازى دارد، لاجرم دعاهاى بسيار براى اين روز، وارد شده و بسيارى از آنها را ((علامه مجلسى )) در ((زادالمعاد)) نقل فرموده و دعا از براى برادران مؤ من از زنده و مرده بسيار بايد كرد و روايت وارده در حال ((عبدالله بن جندب )) رحمه الله در موقف عرفات و دعاى او براى برادران مؤ من خود، مشهور است و رجاء و اثق از برادران دينى آنكه اين مجرم رو سياه را در حال حيات و ممات از دعا فراموش نكنند.
عمل ((ام داود)) در اين روز، بجا آوردن نيكو است و احاديث در باب روزه اين روز مختلف است و اكثر علما جمع كرده اند ما بين احاديث باينكه اگر در ماه اشتباه نباشد و روزه او را از دعا كردن ضعيف نگرداند، سنت است والا مكروه است . يعنى ثوابش كمتر است و ((سيد)) از براى اين روزه ، دوازده ركعت نماز نقل كرده به ((حمد)) و ((آية الكرسى )) و ((توحيد)) و بعد از سلام دعاى مختصرى چنانچه در ((اقبال )) است و از براى آخر روز عرفه اين دعا را نقل كرده :
(( يا رب ان ذنوبى لا تضرك و ان مغفرتك لى لا تنقصك فاعطنى مالا ينقصك و اغفرلى مالا تضرك . ))
ايضا در عشيه عرفه بخواند:
(( اللهم لا تحرمنى خير ما عندك لشر ماعندى فان انت لم ترحمنى بتعبى و نصبى فلا تحرمنى اجر المصاب على مصيبه . ))
گفته شده كه در اين روز، توبه آدم قبول شده و حضرت ابراهيم و حضرت عيسى متولد شده اند و ((تورية )) بر ((داود)) نازلشده .
در اين روز، سنه 60، شهيد شد ((مسلم بن عقيل )) و ((هانى ابن عروه ))(40) رحمة الله عليهما.
در اين روز، اصحاب رسولخدا(ص ) ماءمور شدند كه درهاى خانه هاى خود را كه بمسجد آنحضرت باز مى شد ببندند، مگر حضرت ((اميرالمؤ منين عليه السلام )).
در اين روز، سنه 538، فخر خوارزم ((ابوالقاسم محمد بن عمر معتزلى )). معروف به ((زمخشرى )) در زمخشر كه يكى از قراء خوارزم است وفات كرد و او را ((جارالله )) گويند بجهت آنكه چندى مجاورت مكه را اختيار كرده بود. گويند در يكى از اسفار او ببلاد خوارزم ، بسبب سرما، يك پاى او قطع شده بود، پس با چوب راه مى رفت و مصنفات او بسيار است مانند ((كشاف )) و ((فائق )) و ((اساس البلاغة )) و ((ربيع الابرار)) و ((انموزج ))(41) و غيرها و اشعار خوب مى گفته و از اشعار او است كه در ((كشاف )) در تفسير سوره بقره ذكر كرده و هم وصيت نموده كه بر لوح قبرش بنويسند: