سه مثال زير نيز نمونه هايى زيبايند از جمله هاى غير مستقيم: ويلْ وادى اى است اندر دوزخ; فرو شود كافر بدو نگونسار، چهل سال پيش از آن كه برسد به پايان او.
به صحرايى رسيديم كه همه نرگس بود شكفته، چنان كه تمامى آن صحرا سپيد مى نمود از بسيارىِ نرگس ها.
اين است آغاز و پايان كار عطّار.
نكته نگارشى: كاربرد جمله غير مستقيم معمولا براى تنوّع بخشيدن به نوشته است.
البتّه از آن جا كه چنين جمله اى، نوشته را به زبان محاوره نزديك مى كند، بايد در كاربرد آن به سَبْك و حال و هواى اثر جدّاً توجّه داشت.
در آثار جلال آل احمد، نمونه هاى مناسب از جمله غيرمستقيم، فراوان يافت مى شوند.
اقسام جمله از لحاظ فعل يك. جمله فعلى
دو. جمله اِسنادى
سه. جمله بى فعل
حذف فعل حتماً بايد با قرينه لفظى يا معنوى، و يا ساختارى (= تابع عُرف زبان) باشد.
توضيح اين مبحث را در پايان همين درس مى آوريم.
اقسام جمله هاى داراى فعل يك. جمله ساده