تفسیر نمونه

ناصر مکارم شیرازی

جلد 9 -صفحه : 440/ 266
نمايش فراداده

اشاره به سه نماز صبح و مغرب و عشا شده و از نماز ظهر و عصر سخن به ميان نيامده است.

پيچيده بودن پاسخ اين سؤال سبب شده است كه بعضى از مفسران" طَرَفَيِ النَّهارِ" را آن چنان وسيع بگيرند كه هم نماز صبح و هم ظهر و عصر و هم مغرب را شامل شود و با تعبير به" زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ" كه اشاره به نماز عشا است همه نمازهاى پنجگانه را در بر مى‏گيرد.

ولى انصاف اين است كه" طَرَفَيِ النَّهارِ" تاب چنين تفسيرى را ندارد مخصوصا با توجه به اينكه مسلمانان صدر اول مقيد بودند كه نماز ظهر را در اول وقت و نماز عصر را حدود نيمه وقت (ميان ظهر و غروب آفتاب) انجام دهند.

تنها چيزى كه مى‏توان اينجا گفت اين است كه در آيات قرآن گاهى هر پنج نماز ذكر شده مانند اقم الصلاة لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلى‏ غَسَقِ اللَّيْلِ وَ قُرْآنَ الْفَجْرِ (اسراء- 78) و گاهى سه نماز مانند آيه مورد بحث و گاهى تنها يك نماز ذكر شده است، مانند حافِظُوا عَلَى الصَّلَواتِ وَ الصَّلاةِ الْوُسْطى‏ وَ قُومُوا لِلَّهِ قانِتِينَ (بقره- 238).

بنا بر اين لزومى ندارد كه در هر مورد هر پنج نماز با يكديگر ذكر شود بخصوص اينكه گاهى مناسبات ايجاب مى‏كند كه تنها روى نماز ظهر (صلاة وسطى) به خاطر اهميتش تكيه شود، و گاهى روى نماز صبح و مغرب و عشا كه گاهى بخاطر خستگى و يا خواب ممكن است در معرض فراموشى قرار گيرد.

سپس براى اهميت نماز روزانه خصوصا و همه عبادات و طاعات و حسنات عموما چنين ميگويد:" حسنات، سيئات را از ميان مى‏برند" (إِنَّ الْحَسَناتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئاتِ).

" و اين تذكر و يادآورى است براى آنها كه توجه دارند" (ذلِكَ ذِكْرى‏ لِلذَّاكِرِينَ).