تفسیر نمونه

ناصر مکارم شیرازی

جلد 9 -صفحه : 440/ 14
نمايش فراداده

و سرها را به زير افكنده سينه را به جلو خم مى‏كنند تا خود را از نظر او پنهان دارند" (أَلا إِنَّهُمْ يَثْنُونَ صُدُورَهُمْ لِيَسْتَخْفُوا مِنْهُ).

براى فهم دقيق معنى آيه بايد مفهوم جمله" يثنون" به درستى روشن شود.

" يثنون" از ماده" ثنى" بر وزن" سنگ" در اصل به معنى نزديك ساختن قسمتهاى مختلف چيزى به يكديگر است، مثلا در مورد تا كردن لباس و پارچه گفته مى‏شود:" ثنى ثوبه" و اينكه به دو نفر" اثنان" گفته مى‏شود به خاطر آن است كه يكى را در كنار ديگر قرار مى‏دهيم، و اگر به مداحى كردن" ثنا خوانى" گفته مى‏شود به خاطر آن است كه صفات برجسته طرف را يكى پس از ديگرى مى‏شمرند.

اين ماده به معنى خم شدن نيز آمده است چرا كه انسان با اين كار قسمتهايى از بدن خود را بيكديگر نزديك مى‏سازد.

و نيز به معنى در دل گرفتن كينه و عداوت آمده است، چرا كه با اين كار انسان عداوت شخص يا چيزى را به دل نزديك مى‏سازد. اين تعبير در ادبيات عرب ديده مى‏شود كه:" اثنونى صدره على البغضاء":" او كينه مرا به دل گرفت" «1».

با توجه به آنچه ذكر شد چنين به نظر مى‏رسد كه تعبير فوق ممكن است اشاره به هر گونه" مخفى‏كارى" ظاهرى و باطنى دشمنان پيامبر (ص) باشد كه از يك سو با در دل داشتن كينه و عداوتش در ظاهر با زبان شيرين اظهار دوستى مى‏كردند، و از سوى ديگر به هنگام گفتگو با يكديگر سرها را به هم نزديك و سينه‏ها را به عقب داده و حتى لباسها را به سر مى‏كشيدند كه بدگوئيها و

(1) به" تاج العروس" و" مجمع البيان" و" المنار" و" مفردات راغب" مراجعه شود.