تفسیر نمونه جلد 9

بر خود پيچيدند، و در مخالفت اصرار ورزيدند و استكبار و خود سرى نشان دادند، من باز دست از دعوت آنها بر نداشتم، آشكارا و سپس پنهانى آنان را به سوى تو دعوت كردم و پى در پى اصرار ورزيدم ولى آنها به هيچ وجه به سخنان من گوش فرا ندادند"! در آيه مورد بحث جمله" جادلتنا" آمده است كه از ماده" مجادله" گرفته شده و آن در اصل از" جدل" به معنى تابيدن و پيچيدن شديد طناب است، و به همين دليل به باز شكارى" اجدل" گفته مى‏شود چرا كه از همه پرندگان پرخاشگرتر و پيچنده‏تر است، سپس در مورد پيچانيدن طرف در بحث و گفتگو به كار رفته است.

با اينكه" جدال" و" مراء" و" حجاج" (بر وزن لجاج) در معنى شبيه يكديگرند ولى به طورى كه بعضى از محققين گفته‏اند در" مراء" يك نوع مذمت و نكوهش افتاده است، چرا كه در مواردى به كار مى‏رود كه انسان روى يك مساله باطل پافشارى و استدلال مى‏كند، ولى در معنى جدال و مجادله اين مفهوم الزاما وجود ندارد، اما تفاوت" جدال" و" حجاج" در اين است كه جدال براى باز گرداندن طرف از عقيده خود به كار مى‏رود اما حجاج براى دعوت او به يك عقيده و استدلال بر آن.

نوح در برابر اين بى‏اعتنايى، لجاجت و خيره سرى، با جمله كوتاهى چنين پاسخ گفت:" تنها اگر خدا اراده كند به اين تهديدها و وعده‏هاى عذاب تحقق مى‏بخشد" (قالَ إِنَّما يَأْتِيكُمْ بِهِ اللَّهُ إِنْ شاءَ) ولى به هر حال اين از دست من خارج است و در اختيار من نيست، من فرستاده اويم، و سر بر فرمانش دارم، بنا بر اين مجازات و عذاب را از من مخواهيد.

اما بدانيد هنگامى كه فرمان عذاب فرا رسد" شما نمى‏توانيد از چنگال‏