اصول هشتگانه ى بودا براى رستگارى
بودا براى معتدل ماندن در راه رستگارى «هشت اصل» را ارائه مى دهد. هشت اصلى كه «حقيقت چهارم» را ضمانت مى كند. براى رهايى و نجات از رنج بايد پيرو اين هشت اصل گشت:1- «درستى در شناخت و فهم كه به بينش و ايمان راست بينجامد»
اعتماد بر صحت آن چه كه آدمى به استنباط آن مى رسد كار دشوارى است اما غير ممكن نيست.بودا:«آنانكه نه حقيقت را حقيقت مىانديشند ودرحقيقت نه حقيقت مىبينند، هيچگاه به حقيقت نمىرسند بلكه درپى انديشه هاى نادرست مىروند.اما آنانكه حقيقت را حقيقت ونه حقيقت راحقيقت مى شناسند، به حقيقت مى رسند و در پى انديشه هاى درست مى روند». (1)2- «درستى در انديشه كه به نيات راست و پاك بينجامد»
با تسلط بر نفس و غلبه بر خويشتن، بدخواهى از هر نوعى در درون از بين خواهد رفت و آزادى جاى آن را خواهد گرفت.بودا:«آنان كه مى انديشند او دشنامم گفت،مرا زد، به من چيره گشت، دار و ندارم را به تاراج برد، هيچ گاه رهايى نمى يابند.آنان كه نمى انديشند او دشنامم گفت،مرا زد،به من چيره شد، دار وندارم را به تاراج برد، رهايى مى يابند».3ـ«درستى در گفتار»
گفتن درست دروغ نيست.درشت نيست.ياوه نيست.اگرچه مىتواند تلخ وسخت و گران باشد.4- «درستى در كردار»
يعنى آزار نرساندن و نكشتن هر موجود زنده اى، پرهيز از تملك، دورى از ناپاكى، دورى از فريب، اجتناب از پرخورى و شكم بارگى، اجتناب از مستى و مسكرات، اجتناب از لهو و لعب و نفى آرايش هاى ظاهرى و تجملات.5- «درستى در زيستن و اسباب معاش»
چگونگى و نوع كارى كه لازمه ى زندگى اقتصادى آدمى است بسيار مهم است. بودا در خوددارى از پيشه هايى كه براى ديگران زيان آور باشد تأكيد دارد. بنابراين نه تنها كار و حاصل آن مهم است، اين كه نتيجه و حاصل و ثمر از چه كارى باشد نيز اهميت دارد.1- راه آيين، (ترجمه ى ع . پاشايى)، ص ص 35 و 36 .