آموزش عقاید نسخه متنی

هر چند امري خارق العاده خواهد بود و در صورتي
که مستند به اذن خاص خداي متعال و 
بعنوان دليلي بر صدق نبوت باشد يکي از اقسام
(معجزه علمي) بشمار خواهد رفت چنانکه آگاهي حضرت عيسي
عليه السلام از خوراکها و اندوخته هاي مردم، يکي از
معجزات آن حضرت شمرده شده است (1)، ولي نمي
توان معجزه را منحصر به همين قسم دانست و ساير اقسام آنرا نفي
کرد. سرانجام ، جاي اين سوال، باقي مي ماند که فرق
بين اين پديده با ساير پديده هاي خارق
العاده، در ارتباط با اصل عليت چيست؟


2. شبهه دوم آنکه: سنت الهي بر   اين جاري شده که هر پديده
اي را از علت خاصي بوجود بياورد، و طبق آيات کريمه
قرآن سنتهاي الهي، تغيير و تبديلي نخواهد
يافت.(2)


بنابراين،خرق عادت که بمنزله تغيير و
تبديل در سنت الهي است بوسيله چنين آياتي
نفي مي شود.

اين شبهه، نظير شبهه پيشين است با
اين تفاوت که در آنجا صرفا از راه عقل، استدلال مي شد و در
اينجا به آيات قرآني، استناد شده است. و پاسخ آن اينست:
انحصار اسباب و علل پديده ها در اسباب و علل عادي را يکي
از سنتهاي تغيير ناپذيرالهي شمردن، سخني است
بي دليل، و نظير اينست که کسي ادعا کند که منحصر
بودن علت حرارت در آتش، يکي از سنتهاي تغيير
ناپذير الهي است! و در براببر چنين ادعاهايي
مي توان گفت که تعدد انواع علل براي انواع معلولها و جانشين شدن
اسباب غير عادي براي اسباب عادي، امري است که
هميشه در جهان وجود داشته و از اين روي بايد آنرا
يکي از سنن الهي بشمار آورد و منحصر شدن اسباب عادي را
تغييري براي آن تلقي کرد که در آيات
کريمه قرآن، نفي شده است.

بهر حال، تفسير کردن آياتي که دلالت بر
نفي تغيير و تحول در سنتهاي الهي دارد بصورتي
که جانشين ناپذيري اسباب عادي بعنوان يکي از
سنتهاي تغيير ناپذير بحساب آيد تفسيري
است بي دليل. بلکه آيات فراواني که دلالت بر وقوع معجزات
و خوارق عادت دارد 

1. ر. ک:

سوره آل عمران، آيه 49.2. ر.ک: سوره اسراء- آيه77، آيه 62، سوره فاطر-
آيه 43و سوره فتح- آيه 23.